پوكي استخوان چيست ؟

 ممكن است با يك شكستگي در يكي از استخوانهاي بدن ( مهره ها ، لگن ، مچ پا يا دست ) آشكار گردد . ساختمان استخوان بطور عمده از يك ماده پروتئيني به نام كلاژن و يك ماده معدني به نام فسفات كلسيم تشكيل شده است . در سن 25 تا 30 سالگي افراد به حداكثر توده استخواني خود دست پيدا ميكنند . از اين پس با گذشت زمان و افزايش سن در يك فرد طبيعي با تغذيه كافي هر ساله حدود چهار دهم درصد از بافت استخواني كاسته ميشود ، بدون اينكه مشكل پوكي استخوان بوجود آيد . ولي اگر اين جريان طبيعي، سريع تر اتفاق افتد ، پوكي استخوان ايجاد ميشود  

 عوامل خطر

	جنسيت : زنان در معرض خطر بيشتري نسبت به مردان هستند ( يائسگي بطور طبيعي ، يائسگي زودرس ، يائسگي در اثر انجام عمل جراحي و برداشتن تخمدانها در ابتلا به اين بيماري موثرند )
	سن : هر چه سن فرد بالاتر باشد احتمال ابتلا در وي بيشتر است
	اندازه بدن : در افراد لاغر احتمال بروز پوكي استخوان بيشتر است
	نژاد : در برخي نژادها از جمله آسيايي شانس ابتلا بيشتر است
	عوامل فاميلي : سابقه وجود پوكي استخوان در خانواده ، همچنين سابقه شكستگي در بستگان درجه يك فرد بدون ارتباط با ضربه يا تصادف احتمال ابتلاي فرد را افزايش مي دهد
	عادات مضر : مصرف سيگار و الكل از جمله عواملي هستند كه خطر ابتلا به اين بيماري را افزايش مي دهند
	ميزان تحرك : اگر از نظر شيوه زندگي ، فرد جزو افراد كم تحرك باشد ، احتمال ابتلا وي بيشتر است
	مصرف دارو : مصرف برخي داروها نظير كورتيكواستروئيدها خطر ابتلا را افزايش ميدهد
	سابقه شكستگي : سابقه شكستگي پس از 50 سالگي و سابقه شكستگي در بستگان درجه يك احتمال ابتلا را افزايش ميدهد
	عوامل محيطي : دور بودن و محروميت از نور خورشيد در ابتلا به اين بيماري موثر است

پيشگيري

با اصلاح شيوه زندگي و انتخاب عادات صحيح ميتوان از ابتلا به پوكي استخوان جلوگيري كرد

 تغذيه : تغذيه سالم و رژيم غذايي متعادل و غني از كلسيم و ويتامين D يكي از راههاي پيشگيري از اين بيماري است . غذاي روزانه بايد حداقل 1500 – 1000 ميلي گرم كلسيم داشته باشد . شير ، پنير ، ماست ، سبزيها ، ميوه ها ، حبوبات و غذاهاي دريايي به ويژه ماهي بايد در رژيم غذايي روزانه گنجانده شود . با پياده روي در هواي آفتابي ميتوانيد ويتامين D مورد نياز بدن را تامين كنيد . براي دريافت كلسيم مورد نياز ميتوانيد از فهرست غذاهاي غني از كلسيم كه در زير آمده است استفاده كنيد :

فعاليت بدني مناسب : ورزش منظم سبب افزايش قدرت عضلاني ، تعادل ، افزايش قدرت و استحكام استخوانها ، كاهش احتمال زمين خوردن و شكستگي ناشي از آن ميشود . اين فعاليت ها در پيشگيري از پوكي استخوان در زنان كمتر از 60 سال موثر است  

ورزش هايي مانند پياده روي ، دويدن آهسته ، كوه پيمايي ، انجام حركات هوازي با شدت ملايم ، بالا رفتن از پله ها ، ورزشهاي راكتي كه در آنها وزن بدن توسط پاها حمل ميشود و فعاليت عضلات و استخوانها در برابر نيروي جاذبه صورت ميگيرد مناسب ترين ورزشها ميباشند و توصيه ميشود حداقل يكي از اين ورزش هاهفته اي 3 بار و هر بار 30 دقيقه انجام گيرد